Cuộc thi trí tuệ

Jeopardy là một chương trình đố vui trí tuệ được truyền hình trực tiếp. Trong chương trình này, thay vì người dẫn chương trình đưa ra một câu hỏi và các thí sinh phải trả lời kết quả thì ngược lại, ở đây – người dẫn chương trình sẽ đưa ra câu trả lời và các thí sinh sẽ phải đặt câu hỏi sao cho khớp nhất và chính xác nhất. Khi người dẫn chương trình đọc xong câu đố, thí sinh sẽ nhấn nút và ai nhanh hơn sẽ được quyền trả lời đầu tiên và thường khoảnh khắc này chỉ diễn ra trong 3 giây.

Chẳng hạn, nếu người dẫn chương trình nói chữ “Obama” thì thí sinh được khuyên là nên đặt câu hỏi “ai là tổng thống Mỹ thứ 44”. Những câu hỏi khác như “tổng thống Mỹ năm 2011 là ai?”, “nghị sĩ da đen giành được ghế tổng thống Mỹ?”... cũng được chấp nhận nhưng sẽ không được nhiều sự ủng hộ.

Các thí sinh tham gia chương trình đố vui trí tuệ Jeopardy

Trong cuộc thi Jeopardy gần đây, hãng IBM mang đến một cỗ máy có tên Watson (được đặt theo tên nhà sáng lập IBM Thomas Watson) do các kỹ sư của hãng này nghiên cứu chế tạo trong 4 năm với một khả năng đặc biệt, đó là phân tích thông tin từ Internet để tìm được kết quả chính xác nhất. Đối thủ của chiếc máy Watson chính là hai người chơi Jeopardy giỏi nhất nước Anh là Jennings và Brad Rutter.

Sau khi kết thúc chương trình kéo dài 3 ngày từ 14 đến 16 tháng 2 năm 2011, Watson đã vượt qua Ken Jennings và Brad Rutter để giành chiến thắng với số tiền thưởng quy đổi từ số lần trả lời chính xác các câu hỏi là 77.000 USD, tức nhiều hơn gấp 3 lần so với số tiền mà các đối thủ giành được.

Theo IBM, để Watson tìm ra được câu hỏi chính xác không phải là một việc đơn giản dù cho nó có là một siêu máy tính đi chăng nữa. Bởi với một công cụ tìm kiếm trực tuyến như Google hay Bing sau khi đưa ra một từ khóa, chúng sẽ tự động tìm và trả về hàng triệu kết quả khác nhau (không phải câu trả lời) để rồi người dùng tự... mò lấy câu trả lời. Trong khi Watson thì khác, nó sẽ phải phân tích, làm rõ nghĩa câu đố, tính toán trong vô số lựa chọn tiềm năng để lập tức có câu trả lời cuối cùng, duy nhất mà nó cho là chính xác tuyệt đối.

Một số chuyên gia tin rằng thế hệ các công cụ tìm kiếm trong tương lai chắc chắn sẽ phải hoạt động theo cách mà Watson đang làm.

Máy vẫn là máy

Tuy thế, nhiều nhà phân tích vẫn cho rằng máy thì vẫn sẽ là máy và nó vẫn cần có con người điều khiển, chế tạo, nâng cấp, bổ sung tính năng. “Vỏ quýt dày luôn có móng tay nhọn, nếu con người đã có thể tạo ra một cỗ máy thông minh thì chẳng có lý do gì không thể không tạo được một cỗ máy thông minh hơn hay tìm ra các biện pháp để hack cỗ máy ấy” - Business Week nhận định. Thực tế cho thấy điều này đã liên tục xảy ra trong quá khứ và không một cỗ máy nào là hoàn thiện tuyệt đối - tính cho tới thời điểm này.

Cỗ máy Watson của IBM tham gia cuộc thi Jeopardy

Trong một thời gian rất dài trước kia, Alexa được xem là công cụ phân tích website và xếp hạng tốt nhất, chính xác nhất thì chỉ sau một thời gian ngắn, các hacker đã tìm được cách để qua mặt công cụ kiểm tra web này và khiến nó bị mất uy tín. Trong quá trình đi tìm một giải pháp thay thế, Google Analystics đã được chọn để giúp đánh giá lại vị thế của các website trên toàn thế giới. Thời gian đầu Google Analystics được đánh giá là hoạt động cực kỳ hiệu quả, nhưng sau đó các tin tặc cũng nhanh chóng tìm được cách qua mặt.

Chịu chung số phận với Google Analystics còn có công cụ tìm kiếm Google Search vốn được rất nhiều sử dụng để tìm kiếm nhanh các thông tin mình cần. Tuy nhiên, kỹ thuật SEO (tối ưu công cụ tìm kiếm) cho phép nhiều website qua mặt nó để xuất hiện vị trí đầu tiên trong danh sách kết quả tìm kiếm. Trong kỹ thuật này, các website đăng những bài viết tập hợp được các từ khóa phổ thông trên Google Search như “nấu ăn”, “chạy”, “cắm trại”, “mua sắm”, “bạn gái”, “hẹn hò”, “hôn nhân” và “độc thân”... để “hút” thuật toán Google Search vào trong đó và khiến nó nhầm lẫn rằng link website kia là hàng “chính phẩm” nổi tiếng. Việc một website được ghé thăm nhiều sẽ khiến các công ty quảng cáo tìm đến và mang lại lợi nhuận cho chủ nhân của nó.

Theo tờ The New York Times, cuối tháng 2, Google tuyên bố cải tổ công thức xếp hạng website, theo đó những trang có “chất lượng thấp” sẽ bị giáng cấp. Google không nêu đích danh những site này, nhưng các chuyên gia phân tích tin rằng đó là những website chuyên tập hợp thông tin từ những nguồn khác, chứa những từ khóa thường xuyên được người sử dụng nhập vào công cụ tìm kiếm nhằm lôi kéo lượng truy cập từ Google và thu hút nguồn quảng cáo.

Giới quan sát cho rằng trong tương lai, các công cụ tìm kiếm sẽ phải tiếp tục được nâng cấp để có thể hiểu và trả lời chính xác những gì khách hàng yêu cầu. Chẳng hạn, người sử dụng hỏi “tòa nhà Bitexco Finacial Tower có bao nhiêu tầng” và kết quả họ nhận được không phải là các đường link mà là câu trả lời “68 tầng”.